USA - Kalifornia i Wielki Kanion: maj 2008

Dziesięć dni maja 2008 roku spędziliśmy z rodziną, na stałe mieszkającą koło Bostonu, na zachodzie Stanów Zjednoczonych. Bazą wypadową było dla nas Palm Springs. Każdy dzień pobytu a nawet godzina, były zaplanowane. Taka konieczność, bo chcieliśmy zobaczyć jak najwięcej: pustynie, San Diego, Los Angeles, Salton Sea, Wielki Kanion Kolorado, San Francisco i Muir Monument.

Całej eskapady nie zdołamy opisać w jednym artykule, więc podzieliliśmy ją na dwie części, a i tak nie wszystkie ciekawe miejsca zdołamy przedstawić.
O Kanionie i Salton Sea napiszemy za kilkanaście dni.

Palm Springs jest 150-tysięcznym miastem na pustyni Mojave, leżącym w uskoku San Jacinto, będącym południowym przedłużeniem uskoku San Andreas. Od  zachodu góruje szczyt Jacinto (3620 mnpm.) a od wschodu wyżyna Parku Narodowego Joshua Tree. Ze swoimi ponad 80. polami golfowymi, kilkunastoma centrami tenisowymi, licznymi kafejkami i restauracjami oraz 355. dniami słonecznymi w roku, stanowi zaplecze rekreacyjne dla Los Angeles. Przybywa tutaj rocznie ok. 3,5 mln. ludzi. Z wielkim zapotrzebowaniem na wodę poradzono sobie doprowadzając ją kilkusetkilometrowym akweduktem z rzeki Kolorado. Dodatkową atrakcją jest największa na świecie elektrownia wiatrowa, składająca się z ok. 11.000 wiatraków.

Fot. 1. Palm Springs

Tutaj obserwowaliśmy swoje pierwsze ptaki występujące na zachodzie: koliberka kalifornijskiego (Calypte costae) i czarnobrodego (Archilochus alexandri), muchołapa tyranowatego (Myiarchus tyrannulus), tyrana bahamskiego (Tyrannus verticalis), skalika ostrodziobego (Catherpes maxicanus), fibika czarnego (Sayornis nigricans) i pipila kalifornijskiego (Pipilo crissalis).

  
Fot. 2. Koliberek czarnobrody

Już następnego dnia po przylocie, odbyliśmy większą wyprawę do Joshua Tree National Park (Park Narodowy Drzew Jozuego). Nazwę swą zawdzięczającemu jukom krótkolistnym (Yucca brevifolia), które przybyłym tu pierwszym mormonom kojarzyły sięz wyciągniętymi ku niebu rękami modlącego się Jozuego. Juki te dożywają 900 lat, osiągając maksymalnie 12 metrów wysokości. Pierwszy raz kwitną w wieku 60-70 lat i dopiero wtedy rozgałęziają się. Park obejmuje dwa rodzaje pustyni. Część niżej położoną, bardziej gorącą – Mojave i położoną wyżej z nieco większą ilością opadów - Colorado. Nasza wycieczka obejmowała głównie tę drugą, która w połowie maja pokryta jest kwieciem bylin, krzewów i kaktusów. Mieliśmy szczęście to zobaczyć, a trwa krótko.

Fot. 3. Pustynia Colorado

Fot. 4. Aster Mojave (fot. Roma Bartuzi - Stecei)

Fot. 5. Joshua Tree National Park

Dojrzeliśmy kilka gatunków ptaków, które chcieliśmy (planowaliśmy!) zobaczyć, bo są charakterystyczne dla tego obszaru: strzyż kaktusowy (Campylorhnchus brunneicapillus), atłasowiec czarny (Phainopepla nitens) czy przemykający między krzakami przepiór czubaty (Calliprpla gambelii). Na krzewach uwijały się mniej atrakcyjne: polniczki rdzawołbiste (Aimophila ruficeps), raniuszki amerykańskie (Psaltriparus minimus), ćwirki czarnogardłe (Amphispiza bilneata), kacyki maskowe (Icterus cucullatus). Niestety nie udało się nam zobaczyć kukawki kalifornijskiej (Geococcyx californianus), tak charakterystycznej dla tego obszaru. Po skałach i w ich szczelinach biegały różne gatunki jaszczurek, których większości nie zdołaliśmy oznaczyć.

Fot. 6. Jaszczurka Sceloporus occidentalis

Fot. 7. Przepiór czubaty w Joshua Tree NP

Fot. 8. Strzyże kaktusowe w Joshua Tree NP

Fot. 9. Atłasowiec czarny w Joshua Tree NP

Droga nr 1 biegnąca wzdłuż Pacyfiku od San Diego do San Fracisco uznawana jest za najpiękniejszą krajobrazowo. Najpiękniejsze plaże, najpiękniejsze klify, najpiękniejszy ocean, najpiękniejsze zachody. My wjechaliśmy na nią dopiero w Malibu (północno-zachodnie przedmieście Los Angeles). I tu, w zatoczce przy sławnej plaży „czekało na nas” stado ok. stu pelikanów brunatnych (Pelecanus occidentalis) i kilkanaście czapli śnieżnych (Egretta thula), (te ostatnie pospolite w całych Stanach), a na wodzie lodowce (Gavia immer).

Fot. 10. Malibu Lagoon State Beach

Fot. 11. Pelikany brunatne na plaży w Malibu

Fot. 12. Czaple śnieżne na plaży w Malibu

Wzdłuż wybrzeża dojechaliśmy do Santa Barbara i tutaj znowu na plaży rozlewisko wpadającej do oceanu rzeczki i aż dziw ile ptactwa, dla nas egzotycznego: brzytwodzioby amerykańskie (Rynchops niger), szlamniki duże (Limosa fedoa), szczudłaki białobrewe (Himantopus mexicanus), rybitwy królewskie (Sterna maxima) i płatkonóg trójbarwny (Phalaropus tricolor), no i już mniej egzotyczne mewy kalifornijskie (Larus californica), mewy zachodnie (Larus occidentalis), mewy pospolite (Larus canus) i mewy delawarskie (Larus delewarensis) oraz ślepowron (Nycticorax nycticorax).

Fot. 13. Szlamiki duże w Santa Barbara

Fot. 14. Rybitwa królewska w Santa Barbara

Fot. 15. Brzytwodziób amerykański w Santa Barbara

Dalej na północ przejeżdżaliśmy przez tereny rolnicze, obficie nawadniane. Znaczną ich część zajmowały winnice. I tak dojechaliśmy do Morro Rock, gdzie na wielkim wystającym z oceanu monolicie skalnym, gnieździły się kolonijnie kormorany modrogardłe (Phalacrocorax penicillatus), w portowej zatoce hasały wydry morskie, a trochę dalej na wodzie nur pacyficzny (Gavia pacifica) i dwa kormorany czerwonolice (Phalacrocorax pelagicus). Na parkingu kilkanaście pasówek białobrewych (Zonotrichia leucophrys) i mewy zachodnie liczyły na jakieś okruchy od podróżnych, podobnie zresztą jak kalifornijskie wiewiórki nizinne (Spermophilus beecheyi) chowające się w kamieniach falochronu. Po zrobieniu kilku fotek, udaliśmy się w dalszą drogę na północ.

Fot. 16. Kormorany modrogardłe na Morro Rock

I stąd zaczyna się najbardziej atrakcyjna część drogi nr 1, która wiedzie w poprzek zbocza spadającego prosto do morza, zwana Big Sur. Tym pięknym, krętym traktem dojeżdżamy do Regged Point, gdzie na małym, płaskim skrawku przy drodze ulokowano restaurację, hotelik
i stację benzynową z podwójną ceną benzyny. No ale stąd widoki i na północ i na południe to już „bajka” a do tego na zachód przestrzeń Pacyfiku. Pod dachem wiaty stacji benzynowej jaskółki rdzawoszyje (Petrochelidon pyrrhonota) lepiły z błota swoje gniazda, ale bardziej wydłużone niż naszych oknówek. Po trawniku i asfaltowej ścieżce biegała para przepióra kalifornijskiego (Calliprpla California) a kwietnik oblatywały dziwonie purpurowe (Carpodacus purpureus) i kacykarz purpurowy (Euphagus cyanocephalus).

Fot. 17. Widok na południe z  Rogget Point

Fot. 18. Przepiór kalifornijski w Rogget  Point

Fot. 19. Kacykarz purpurowy w Rogget Point

Żal było odjeżdżać ale jeszcze sporo mil przed nami. Powoli zaczęło ściemniać się i słońce przepięknie spadało do oceanu. Już późnym wieczorem po przejechaniu Monterey i Santa Cruz dotarliśmy do Half Moon Bay, gdzie utrudzeni mocno, złożyliśmy się do snu.

Fot. 20. Plaża Montara w Half Moon Bay

Fot. 21. Plaża Montara w Half Moon Bay II

Dzień następny przyniósł nie mniej urocze widoki. Najpierw plaża Montara jeszcze w Half Moon Bay, a potem już San Francisco z Golden Gate. Na wodzie Zatoki San Fr., u stóp mostu obserwowaliśmy nie tylko port jachtowy i Alkatraz, ale też kilka gatunków ptaków wodnych: perkozy wielkie (Aechmophorus occidentalis) i perkozy żołtodziobe (Aechmophorus clarkii), podobne, występujące często wspólnie i to w proporcji 8:1, nurzyki (Rynchops niger), nurniki aleuckie (Cepphus columba), kormorany rogate (Phalacrocorax auritus), rybitwy wielkodziobe (Sterna caspia) no i mewy, szczególnie zachodnie. Najpiękniejszym mostem wiszącym pojechaliśmy do Muir Woods National Monument oglądać sekwoje. I tutaj kilka słów wyjaśnień. Na wybrzeżu Pacyfiku (głównie w Kaliforni ale bywają też w Meksyku i Brazylii) rosną sekwoje wieczniezielone (Sequoia semperwiridis), zwane przez Amerykanów Redwood. Występują one do 300 m. npm dorastając do 115 m. Są to najwyższe drzewa. Tylko w Kaliforni w Sierra Nevada na wysokości 1500-2500 m npm. rosną mamutowce olbrzymie (Seqoiadendron giganteum), zwane Giant sequoia, one osiągają 95 m, jednak ze względu na średnicę pnia do 10 m, są największymi drzewami. Te naj... szacuje się na 1400 kubików drewna, to tyle co 1 ha lasu świerkowego. My oglądaliśmy „tylko” 76 metrowe sekwoje wieczniezielone, rosnące od ok. 1200 lat. W tym prastarym, ciemnym lesie udało się nam wypatrzyć jedynie puszczyka kreskowanego (Strix varia) i na parkingu junko (Junco hyemalis). Potem jeszcze tylko fotki na tle „Złotych Wrot” i San Francisco i nocny powrót na kwaterę.

Fot. 22. San Francisco przez Golden Gate

Fot. 23. Sekwoje (Redwood) w Muir Wood National Monument

Fot. 24. Puszczyk kreskowany w Muir Monument

Poranny spacer nad Pacyfik przyniósł bliskie spotkanie z gniazdującym na wydmie myszołowem rdzawosternym ( Buteo Jamaicensis) i wróblakami.

Fot. 25. Myszołów rdzawosterny na wydmie w Half Moon Bay

Dzień przeznaczyliśmy na oglądanie San Francisco. W porcie na pirsie 39. podziwialiśmy uchatki kalifornijskie, tu można je spotkać najczęściej. W San Diego liczyliśmy na spotkanie z kilkoma gatunkami papug, ponieważ występuje ich tam aż 13, niestety dopiero tutaj zaobserwowaliśmy jedynie stadko konur krasnolicych (Aratinga erythrogenys).

Fot. 26. Tramwaj w San Francisco

Fot. 27. Uchatki kalifornijskie (lwy morskie) na pirsie 39 w San Francisco

Fot. 28. Konury krasnolice w San Francisco

Miasta opisywać nie będziemy, o jego uroku niech  świadczy jedynie fakt, że gdybyśmy nie mieszkali w Ostrowie Wielkopolskim, to mieszkalibyśmy właśnie tam.

C.D.N.

Tekst i zdjęcia:
Janka i Jurek Bartuzi

Lista ptaków widzianych na wyprawie

1.    Nur pacyficzny  (Gavia pacifica)

2.    Nur białodzioby  (Gavia adamsii)

3.    Lodowiec  (Gavia immer)

4.    Zausznik  (Podiceps nigricollis)

5.    Perkoz żołtodzioby  (Aechmophorus clarkii)

6.    Perkoz wielki  (Aechmophorus occidentalis)

7.    Pelikan dzioborogi  (Pelecanus erythrorhynchos)

8.    Pelikan brunatny (Pelecanus occidentalis)

9.    Kormoran rogaty  (Phalacrocorax auritus)

10.    Kormoran modrogardły  (Phalacrocorax penicillatus)

11.    Kormoran krasnolicy  (Phalacrocorax pelagicus)

12.    Ślepowron  (Nycticorax nycticorax)  

13.    Czapla zielona (Butorides virescens)

14.    Czapla śnieżna (Egretta thula)

15.    Czapla modra (Ardea herodias)

16.    Karolinka (Aix sponsa)

17.    Krzyżówka  (Anas platyrhynchos)

18.    Kapturnik (Lophodytes cucullatus)

19.    Sterniczka jamajska (Oxyura jamaicensis)

20.    Uhla  (Melanitta fusca)

21.    Szlahar (Mergus serrator)

22.    Kondor kalifornijski (Gymnogyps californianus)

23.    Kaniuk amerykański (Elanus leucurus)

24.    Orzeł przedni  (Aquilla chrysaetos)

25.    Myszołów rdzawosterny (Buteo jamaicensis)

26.    Myszołów królewski (Buteo regalis)

27.    Pustułka amerykańska (Falco sparverius)

28.    Przepiór czubaty (Calliprpla gambelii)

29.    Przepiór kalifornijski (Calliprpla californica)

30.    Sieweczka krzykliwa (Chatradrius vociferus)

31.    Szczudłak białobrewy (Himantopus mexicanus)

32.    Błotowiec (Catoptrophorus semipalmatus)

33.    Brodziec plamisty (Himantopus mexicanus)

34.    Kulik mniejszy  (Numenius phaeopus)

35.    Szlamnik duży (Limosa fedoa)

36.    Piaskowiec  (Calibris alpina)

37.    Szlamiec długodzioby (Limnodromus scolopaceus)

38.    Płatkonóg trójbarwny (Phalaropus tricolor)

39.    Mewa kanadyjska (Larus philadelphia)

40.    Mewa delawarska (Larus delewarensis)

41.    Mewa pospolita  (Larus canus)

42.    Mewa kalifornijska (Larus californica)

43.    Mewa południowa (Larus dominicanus)

44.    Mewa popielata (Larus smithsonianus)

45.    Mewa zachodnia (Larus occidentalis)

46.    Rybitwa kalifornijska (Sterna elegans)

47.    Rybitwa królewska (Sterna maxima)

48.    Rybitwa wielkodzioba  (Sterna caspia)

49.    Rybitwa czarnoucha (Sterna forsteri)

50.    Brzytwodziób amerykański (Rynchops niger)

51.    Nurzyk (Rynchops niger)

52.    Nurnik aleucki (Cepphus columba)

53.    Gołębiak karoliński (Zazaida macroura)

54.    Konura krasnolica (Aratinga erythrogenys)

55.    Puszczyk kreskowany (Strix varia)

56.    Aeronauta białogardy (Aeronautes saxatalis)

57.    Koliberek czarnobrody (Archilochus alexandri)

58.    Koliberek kalifornijski (Calypte costae)

59.    Koliberek żarogłowy (Calypte anna)

60.    Rudaczek kalifornijski (Selasphorus sasin)

61.    Dzięciur żołędziowy (Melanerpes formicivords)

62.    Dzięcioł włochaty (Picoides villasus)

63.    Fibik czarny (Sayornis nigricans)

64.    Muchołap tyranowaty (Myiarchus tyrannulus)

65.    Tyran bahamski (Tyrannus verticalis)

66.    Tyran krzykliwy (Tyrannus vociferans)

67.    Modrosójka czarnogłowa (Cyanocitta stelleri)

68.    Modrowronka kalifornijska (Cyanocitta stelleri)

69.    Wrona amerykańska (Corvus brachyrhhynchos)

70.    Kruk  (Corvus corax)

71.    Nadobniczka modroskrzydła  (Tachycineta cyaneoviridia)

72.    Jaskółka rdzawoszyja (Petrochelidon pyrrhonota)

73.    Dymówka  (Hirundo rustica gutturalis)

74.    Puzik (Chamaea fasciata)

75.    Raniuszek amerykański (Psaltriparus minimus)

76.    Kowalik mały (Sitta pygmaea)

77.    Strzyż kaktusowy (Campylorhnchus brunneicapillus)

78.    Skalik ostrodzioby (Catherpes maxicanus)

79.    Błękitnik meksykański (Sialia mexicana)

80.    Przedrzeźniacz północny (Linus polyglottos)

81.    Szpak  (Sturnus vulgaris)

82.    Atłasowiec czarny (Phainopepla nitens)

83.    Pipil kalifornijski (Pipilo crissalis)

84.    Pipil czarnolicy (Pipilo aberti)

85.    Polniczek rdzawołbisty (Aimophila ruficeps)

86.    Spizela białobrewa (Pipilo aberti)

87.    Ćwirek czarnogardły (Amphispiza bilneata)

88.    Pasówka rudosterna (Passerella iliaca)

89.    Pasówka śpiewna (Melospiza melodia)

90.    Pasówka białobrewa (Zonotrichia leucophrys)

91.    Junko (Junco hyemalis)

92.    Wilgowron meksykański (Quiscalus mexicanus)

93.    Kacykarz purpurowy (Euphagus cyanocephalus)

94.    Kacyk maskowy (Icterus cucullatus)

95.    Dziwonia purpurowa (Carpodacus purpureus)

96.    Wróbel  (Passer domesticus)